BIO MAMA

Πρόωρο μωρό: οδηγίες προς ναυτιλομένους

“Μερικές συμβουλές από μια μητέρα που γέννησε πρόωρα”

Συντάκτης: Κέλλυ Σώκου

Ένα από τα πιο άκυρα πράγματα που ακούει μια μητέρα που γέννησε πρόωρα είναι το «αλλά τώρα όλα καλά, ε;». Επειδή απλούστατα τις περισσότερες φορές δεν μπορεί να απαντήσει, γιατί ούτε εκείνη, ούτε κανείς από τους γιατρούς που παρακολοθούν το πρόωρο μωρό της ξέρουν την απάντηση. Τουλάχιστον για τους πρώτους 6 μήνες. Η προωρότητα δεν είναι κάτι που αφορά το βάρος γέννησης ενός παιδιού, δεν αρκεί η παραμονή σε μια θερμοκοιτίδα – σαν να ήταν πυρέξ με φαγητό στον φούρνο που θέλει τον χρόνο του – για να παχύνει το μωρό και να πάει στο σπίτι του. Η προωρότητα αφορά εβδομάδες κύησης. Και αν δεν έχουν συμπληρωθεί οι 37, το πρόβλημα δεν είναι τα κιλά, είναι η ελλιπής ανάπτυξη βασικών οργάνων που μπορεί και να φτάσει να απειλήσει την ίδια τη ζωή του παιδιού.

Αν όλα αυτά, σας φαίνονται μακρινά ή υπερβολικά, σκεφτείτε ότι 1 στα 10 παιδιά κάθε χρόνο γεννιούνται πρόωρα, όχι μόνο σε όλον τον κόσμο, αλλά και στην Ελλάδα. Σκεφτείτε ότι οι βεβιασμένες και προγραμματισμένες καισαρικές αυξάνουν τα ποσοστά προωρότητας, καθώς και οι εξωσωματικές, επειδή από αυτές προκύπτουν συχνότερα πολύδυμες κυήσεις οι οποίες με τη σειρά τους είναι πιο πιθανόν να οδηγήσουν σε πρόωρο τοκετό. Οι σοβαρότερες όμως αιτίες της προωρότητας δεν έχουν εντοπιστεί επακριβώς. Η υγεία της μητέρας, το κάπνισμα, το στρες, κάποια γυναικολογική μόλυνση και ορισμένες επιπλοκές της εγκυμοσύνης μπορεί να οδηγήσουν ακόμη και σε πολύ πρόωρο τοκετό, στις 27 ακόμη και στις 24 εβδομάδες…

Τα προβλήματα με τα οποία θα έρθει αντιμέτωπο ένα πρόωρο μωρό τις πρώτες μέρες της ζωής του – όσο πιο νωρίς γεννηθεί τόσο δυσκολότερα – μπορεί να του στοιχίσουν ακόμη και δια βίου την υγεία του, ενώ δεν αποκλείεται τα πρώτα χρόνια να χρειαστεί συχνά follow up σε ειδικούς νεογνολόγους, ώστε να διασφαλιστεί η ομαλή ανάπτυξή του. Δεν είναι λίγες οι φορές λοιπόν που μια μαμά δεν ξέρει για παράδειγμα, αν θα περπατήσει ή αν θα μιλήσει το πρόωρο μωρό της και πρέπει να περιμένει ένα και δύο χρόνια. Ευτυχώς όμως οι φορές που ένα πρόωρο δεν θα χρειαστεί ειδική μεταχείριση είναι περισσότερες. Συνήθως οι 34 εβδομάδες κύησης είναι μια ασφαλέστερη «ηλικία» για να γεννηθεί ένα πρόωρο μωρό.

Σίγουρα αν το μωρό σας έχει γεννηθεί πρόωρα, έχετε πάρει τις απαραίτητες οδηγίες από τους γιατρούς, ωστόσο καλό είναι να ξέρετε, όχι μόνο εσείς αλλά και ο περίγυρός σας, όσα πρέπει να προσέξετε τουλάχιστον τον πρώτο χρόνο της ζωής του.

  • 1) Μητρικό γάλα

Το γάλα της μητέρας που γέννησε πρόωρα περιέχει όχι μόνο περισσότερα λίπη, αλλά και όλα εκείνα τα απαραίτητα στοιχεία που θα θωρακίσουν την άμυνα του μικρού μωρού της και θα εξασφαλίσουν την ανάπτυξή του. Η καλύτερη συμβουλή είναι να αντλείτε γάλα με ένα νοσοκομειακό θήλαστρο και να το διατηρείτε στην κατάψυξη μέχρι να μπορέσετε να του το δώσετε. Αν το μωρό, μετά την παραμονή του στη μονάδα, καταφέρει να θηλάσει τόσο το καλύτερο! Αν όχι, δεν πειράζει, συμβαίνει συχνά και σίγουρα δεν φταίτε εσείς.

2) Αυστηρή προφύλαξη από τις ιώσεις

Μπορεί οι φίλοι και οι συγγενείς να μην καταλαβαίνουν τι εννοείτε με το «όχι επισκέψεις», μπορεί με κάποιους να παρεξηγηθείτε, ακόμη και να σας κατηγορούν για πολύ καιρό, ωστόσο εσείς ξέρετε κάτι που εκείνοι δεν ξέρουν: ότι είναι τεράστιας σημασίας για ένα πρόωρο μωρό να μην αρρωστήσει τον πρώτο χρόνο, ειδικά αν χρειάστηκε αναπνευστική υποστήριξη στη μονάδα. Καθαριότητα, βόλτες στον καθαρό αέρα και όχι σε κλειστούς χώρους με πολυκοσμία, μάσκα μίας χρήσης αν κάποιος από εσάς αρρωστήσει, ελάχιστες επαφές με ενήλικες και όσο το δυνατόν λιγότερες με τα αδέλφια είναι οι βασικές γραμμές άμυνας. Τέλος, ρωτήστε τον γιατρό σας αν δικαιούστε το «εμβόλιο» Synagis (έτοιμα αντισώματα κατά του συγκυτιακού ιού που ελλοχεύει στο απλό κρυολόγημα).

  • 3) Καλή επαφή με τον παιδίατρο-νεογνολόγο

Είναι ο άνθρωπος που ξέρει το ιστορικό του παιδιού και πρέπει να το παρακολουθεί τουλάχιστον τα πρώτα χρόνια της ζωής του. Εκείνος θα καταλάβει αν το μωρό σας χρήζει κάποιας παρέμβασης και θα σας καθοδηγήσει σε όλα όσα χρειάζεται να προσέξετε στην αρχή. Είναι σημαντικό να έχετε καλή συνεννόηση μαζί του και να τον συμβουλεύεστε συχνά. Ίσως γίνει ο καλύτερός σας «φίλος» τον πρώτο καιρό. Δεν τον πειράζει. Το έχει συνηθίσει.

  • 4) Ιδιαίτερη προσοχή στη διατροφή

Ανάλογα με τα ζητήματα που είχε το παιδί στη μονάδα, θα πρέπει να προσέξετε και τη διατροφή του. Το ζύγισμα του πρόωρου μωρού μπορεί να γίνει έμμονη ιδέα, αλλά είναι σημαντικό να διασφαλίσετε ότι παίρνει το βάρος που χρειάζεται, τουλάχιστον τους πρώτους 3 μήνες. Η εισαγωγή των στερεών ίσως χρειαστεί να καθυστερήσει λίγο σε σχέση με τα συνομήλικά του, να γίνει δηλαδή σύμφωνα με την ηλικία που θα είχε αν γεννιόταν τελειόμηνο, αφού έχουν κατακτηθεί πρώτα τα ορόσημα της καθιστής θέσης και της σωστής κατάποσης. Ο παιδίατρος είναι ο μόνος που μπορεί να σας ορίσει το «πότε».

  • 5) Κατάλληλα ερεθίσματα

Είναι πλέον ευρέως γνωστό πως οι νευρολογικές συνάψεις που γίνονται στον εγκέφαλο τον πρώτο χρόνο είναι καθοριστικής σημασίας για την ανάπτυξη ενός παιδιού. Ίσως παρατηρήσετε ότι το πρόωρο μωρό σας είναι «πίσω» σε κάποια πράγματα από τα τελειόμηνα συνομήλικά του. Μην ανησυχείτε. Προσπαθήστε να του δίνετε συνέχεια ερεθίσματα, κουβέντα, τραγούδια, λίκνισμα, αγκαλιές τον πρώτο καιρό και αργότερα διαδραστικό παιχνίδι στο πάτωμα και δεν θα αργήσετε να το δείτε να… φτάνει τα παιδιά της ηλικίας του. Μπορεί να χρειαστεί λίγη περισσότερη ώθηση στην αρχή, αλλά – αν δεν υπάρχει κάποιο σοβαρό πρόβλημα – να είστε σίγουρες ότι θα τα καταφέρει.

  • 6) Ψυχολογική υποστήριξη της μητέρας

Οι περισσότερες μαμάδες το αψηφούν ή αφήνουν τον εαυτό τους στο… τέλος. Μια τέτοια πρακτική όμως είναι λάθος, διότι είστε η πρώτη που πρέπει να είναι καλά, για να βοηθηθεί και το παιδί. Οι μαμάδες των πρόωρων βιώνουν συχνά κατάθλιψη, λόγω του υπερβολικού στρες και της τραυματικής εμπειρίας που υπέστησαν. Επιπλέον, η αγωνία τους συνεχίζεται μέχρι να σιγουρευτούν ότι το μωρό αναπτύσσεται σωστά, ενώ ταυτόχρονα ο περίγυρος δείχνει να μην τις καταλαβαίνει. Αργότερα, ενδέχεται να γίνουν υπερπροστατευτικές ή μονίμως αγχώδεις. Είναι σημαντικό να αναζητήσετε από τώρα επαγγελματική βοήθεια, αν αισθάνεστε ότι την χρειάζεστε, και να έχετε επαφή με γονείς που έχουν παρόμοια βιώματα.

Back to list